|
|
متروپولیس، میراث روشنفکری آذربایجان
برای روشنفکر فقید آذربایجان صمد سرداری نیا
بابك مینقی
مقدمه/ تاریخ با تمام روزهای خوب و شخصیت های درخشان و با تمام بدهی ها و تلخ کامی ها و شخصیت های نه درخشان متعلق به همان ملت است. فکر می کنم میر هاشم دوه چی آن مخالف سرسخت مشروطه بیشتر از آنکه دشمن مردم آذربایجان باشد مخالف مفهوم مشروطه است و در مخالفت خود با این مفهوم چندان مسر و پی گیر که ذات تمام آذربایجانی جماعت است. من روایتی شنیده ام که میر هاشم دوه چی موقع مرگ به نزدیکان خود گفته است که مخالفت او با مشروطه اشتباه بوده است. حتی اگر این روایت صحت هم نداشته باشد چیزی از بزرگی میر هاشم دوه چی کم نخواهد شد. تاریخ به مردانی احتیاج دارد که قدرت تصمیم برای تغییر و ایستادگی مقابل تغییر را داشته باشند. آدمها و روزهای بد تاریخ را نباید فراموش کرد. که هر شکستی پلی برای پیروزی است و هر مخالفتی فرصتی برای بازخوانی دوباره ایدئولوژی و شیوه مبارزه ای که شرط پیروزی آن عدم تمکین از قوه حاکم و مبارزه منفی برای جذب و تکثر تفکر است. این سطرها خود را مدیون حرکت بزرگ مردانی چون سرداری نیا و ایدئولوژی تکثر تفکر می داند. شاید گاهی ره به گزافه و اشتباه برده باشد ولی با این حال خود را پاسدار یک ایده کوچک می داند.

